Trong các ngành sản xuất đòi hỏi sự chính xác về màu sắc như sơn, nội thất và dệt may, việc duy trì sự đồng nhất màu giữa các lô sản phẩm là yếu tố sống còn, quyết định đến uy tín thương hiệu và sự hài lòng của khách hàng. [1] Sai lệch màu sắc, dù là nhỏ nhất, cũng có thể dẫn đến tổn thất lớn về chi phí và thời gian. [2]
Để giải quyết bài toán này, máy so màu quang phổ NH310 của hãng 3nh đã ra đời như một công cụ đắc lực, giúp số hóa và khách quan hóa việc kiểm tra màu. [3][4] Bài viết này sẽ hướng dẫn bạn sử dụng thiết bị này một cách chi tiết, từ khâu cài đặt đến phân tích kết quả chuyên sâu.
1. Giới Thiệu Tổng Quan về Máy So Màu Quang Phổ NH310
Máy so màu NH310 là một thiết bị đo màu cầm tay (Colorimeter) được thiết kế nhỏ gọn, tiện lợi, nhưng sở hữu độ chính xác cao. [4][5] Được phát triển bởi 3nh, một thương hiệu uy tín trong lĩnh vực thiết bị đo lường, NH310 được ứng dụng rộng rãi trong các phòng QC, R&D của nhiều ngành công nghiệp. [4][6]
Những ưu điểm nổi bật của NH310:
- Thiết kế cầm tay: Dễ dàng di chuyển và đo đạc tại nhiều vị trí khác nhau trong xưởng sản xuất. [7]
- Độ chính xác cao: Sử dụng hệ thống quang học tiên tiến và cảm biến chất lượng, cho kết quả đo đáng tin cậy. [3][4]
- Dễ sử dụng: Giao diện trực quan, thao tác đơn giản, phù hợp cho cả những người mới bắt đầu. [5][8]
- Đa dạng không gian màu: Hỗ trợ nhiều hệ màu quốc tế như CIE Lab*, XYZ, LCh, giúp dễ dàng đối chiếu và làm việc với các đối tác. [9][10]
- Kết nối phần mềm: Đi kèm phần mềm quản lý chất lượng màu sắc CQCS3, cho phép lưu trữ, phân tích và xuất báo cáo dữ liệu trên máy tính. [3]
2. Hướng Dẫn Sử Dụng Máy So Màu NH310 Chi Tiết Từng Bước
Để đảm bảo kết quả đo chính xác nhất, hãy tuân thủ quy trình 5 bước sau đây.
Bước 1: Khởi Động và Hiệu Chuẩn Máy (Calibration)
Đây là bước quan trọng nhất, quyết định độ chính xác của mọi phép đo sau đó.
- Khởi động máy: Nhấn và giữ nút nguồn để bật thiết bị.
- Thực hiện hiệu chuẩn: Máy sẽ yêu cầu hiệu chuẩn. Sử dụng tấm chuẩn màu trắng và đen đi kèm theo máy.
- Hiệu chuẩn trắng: Đặt đầu đo của máy lên tấm chuẩn trắng, đảm bảo che kín hoàn toàn và không có ánh sáng lọt vào. Nhấn nút đo để máy thực hiện hiệu chuẩn.
- Hiệu chuẩn đen: Tương tự, đặt đầu đo vào hộp hiệu chuẩn đen và nhấn nút đo.
Quá trình này giúp máy thiết lập lại điểm trắng và đen tuyệt đối, loại bỏ các sai số do môi trường. [5][11]
Bước 2: Cài Đặt Thông Số Đo
Trước khi đo, bạn cần chọn các thông số phù hợp với tiêu chuẩn ngành của mình.
- Nguồn sáng (Illuminant): Chọn nguồn sáng phù hợp. Phổ biến nhất là D65, giả lập ánh sáng ban ngày. Các nguồn khác như A, CWF, F2 cũng thường được sử dụng. [8][12]
- Góc quan sát (Observer): Thường là 10°, theo tiêu chuẩn CIE. [9]
- Không gian màu (Color Space): Phổ biến nhất là CIE Lab*. [7][13]
Bước 3: Đo Màu Mẫu Chuẩn (Standard)
Mẫu chuẩn là mẫu màu gốc mà bạn muốn tất cả các sản phẩm khác phải tuân theo.
- Đặt đầu đo của máy NH310 lên bề mặt phẳng, sạch của mẫu chuẩn.
- Nhấn nút đo. Máy sẽ lưu lại thông số màu của mẫu chuẩn này.
Bước 4: Đo Màu Mẫu Cần Kiểm Tra (Sample)
- Lấy sản phẩm cần kiểm tra chất lượng màu.
- Đặt đầu đo của máy lên bề mặt mẫu thử tại vị trí tương ứng với mẫu chuẩn.
- Nhấn nút đo. Màn hình sẽ ngay lập tức hiển thị kết quả so sánh giữa mẫu thử và mẫu chuẩn. [11]
Bước 5: Đọc và Phân Tích Kết Quả – Sai Lệch Màu Delta E (ΔE)
Kết quả quan trọng nhất mà máy NH310 cung cấp là chỉ số Delta E (ΔE*ab). Đây là thông số thể hiện sự sai lệch màu sắc tổng thể giữa mẫu chuẩn và mẫu thử. [14][15]
- ΔE*ab < 1.0: Sai lệch rất nhỏ, mắt người gần như không thể nhận biết. Đây là mức chấp nhận được trong hầu hết các ngành công nghiệp khắt khe. [14][15]
- 1.0 < ΔE*ab < 2.0: Có thể nhận thấy sự khác biệt nếu quan sát kỹ. [15]
- ΔE*ab > 2.0: Sự khác biệt màu sắc rõ ràng, có thể bị khách hàng từ chối. [15]
Ngoài ra, màn hình còn hiển thị các thông số chi tiết:
- ΔL*: Độ lệch về độ sáng/tối. (+ là sáng hơn, – là tối hơn). [2][7]
- Δa*: Độ lệch về trục màu Đỏ/Xanh lá. (+ là ngả đỏ hơn, – là ngả xanh lá hơn). [2][7]
- Δb*: Độ lệch về trục màu Vàng/Xanh dương. (+ là ngả vàng hơn, – là ngả xanh dương hơn). [2][7]
Dựa vào các chỉ số ΔL*, Δa*, Δb*, kỹ thuật viên có thể biết chính xác mẫu thử đang lệch về tông màu nào để điều chỉnh công thức pha màu cho phù hợp.
3. Ứng Dụng Thực Tế Của Máy So Màu NH310
a. Ngành Sơn và Vật Liệu Phủ
Trong ngành sơn, việc đảm bảo các lô sơn có cùng một mã màu phải hoàn toàn giống nhau là cực kỳ quan trọng. [16][17]
- Kiểm tra chất lượng đầu vào: So sánh màu của nguyên liệu (bột màu, dung môi) từ các nhà cung cấp khác nhau.
- Kiểm soát quá trình sản xuất: Đo màu sơn sau khi pha trộn để đảm bảo đạt đúng màu chuẩn trước khi đóng thùng. [7][17]
- Đảm bảo sự đồng nhất: Giúp các mẻ sơn sản xuất ở những thời điểm khác nhau vẫn có màu sắc nhất quán. [16]
b. Ngành Nội Thất (Gỗ, Vải Bọc, Nhựa)
Màu sắc trong nội thất quyết định tính thẩm mỹ của toàn bộ không gian.
- So màu vải bọc: Đảm bảo các cuộn vải bọc ghế sofa, rèm cửa có màu sắc đồng đều.
- Kiểm tra màu sơn PU, veneer: Đảm bảo màu sơn trên các bộ phận khác nhau của một sản phẩm (ví dụ: cánh tủ và thân tủ) phải trùng khớp.
- So màu tấm nhựa, laminate: Kiểm tra sự đồng nhất màu của các tấm nhựa giả gỗ, giả đá.
c. Ngành Dệt May
Đây là một trong những ngành ứng dụng máy so màu nhiều nhất để giải quyết bài toán lệch màu giữa các lô vải. [18][19]
- Kiểm soát màu vải nhuộm: Đảm bảo màu của các cây vải trong cùng một lô nhuộm là đồng nhất.
- Ghép các chi tiết: Khi cắt may một sản phẩm (áo sơ mi, quần), máy so màu giúp đảm bảo các chi tiết như cổ áo, tay áo, thân áo được cắt từ các cây vải khác nhau vẫn có màu sắc trùng khớp tuyệt đối.
- Kiểm tra độ bền màu: Đánh giá sự thay đổi màu sắc của vải sau khi giặt, phơi.
4. Kết Luận
Việc trang bị và nắm vững cách sử dụng máy so màu quang phổ NH310 không chỉ là một sự đầu tư vào thiết bị, mà là đầu tư vào chất lượng và uy tín của thương hiệu. Bằng cách chuyển đổi việc đánh giá màu sắc cảm tính bằng mắt thường sang đo lường bằng con số cụ thể, doanh nghiệp có thể giảm thiểu rủi ro, tiết kiệm chi phí sản xuất lại và xây dựng lòng tin vững chắc nơi khách hàng.
Để được tư vấn chi tiết hơn về sản phẩm hoặc nhận báo giá, vui lòng liên hệ với các đơn vị phân phối ủy quyền của 3nh tại Việt Nam.